Den Haag wil malafide uitzendbureaus op een zwarte lijst

Bij de brand op de Wouwermanstraat bleek dat er veel arbeidsmigranten in te kleine huizen woonden
Bij de brand op de Wouwermanstraat bleek dat er veel arbeidsmigranten in te kleine huizen woonden © Maxime Kok
DEN HAAG - Voor uitzendbureaus die arbeidsmigranten naar Den Haag halen en ze vervolgens slecht behandelen moet geen plek zijn in de stad. Dat heeft de gemeenteraad donderdagavond besloten. Er wordt gekeken naar een zwarte lijst waar malafide uitzendbureaus op komen na herhaaldelijke overtredingen.
'Een op de tien mensen in Den Haag is arbeidsmigrant', zegt D66-raadslid Caroline Verduin donderdagavond tijdens de gemeenteraadsvergadering. Net voor middernacht behandelt de gemeenteraad het nieuwe plan van wethouder Martijn Balster (PvdA, volkshuisvesting) om de woon- en leefsituatie van arbeidsmigranten in de stad te verbeteren.
Veel partijen maken zich zorgen over de situatie waarin deze mensen zich bevinden. 'We zien de negatieve kanten van arbeidsmigratie', aldus Verduin. 'Ze leven in een schaduwsamenleving, er is veelal sprake van overbewoning en ze zijn kwetsbaar voor uitbuiting van malafide uitzendbureaus.'

Uitzendbureaus

De rol van uitzendbureaus in het uitbuiten en slecht huisvesten van arbeidsmigranten is een probleem dat zowel de wethouder als de raadsleden zorgen baart. 'Het grote probleem is dat werkgevers en uitzenders nauwelijks verantwoordelijk worden gesteld voor de huisvesting van arbeidsmigranten', zei wethouder Balster eerder dit jaar.
Tijdens de raadsvergadering haalt Verduin de harde cijfers erbij. 'Er zijn 1231 uitzendbureaus actief in Den Haag. Helaas zitten daar veel te veel malafide bedrijven tussen.' In 2026 komt de regering met nieuwe wetgeving. Uitzendbureaus moeten daarna gecertificeerd zijn. 'Maar dat betekent dat we nog twee jaar zijn overgelaten aan de grillen van deze bureaus.'

Zwarte lijst

Om deze reden dient D66 samen met GroenLinks en het CDA een motie in. Doel daarvan is te komen tot een inventarisatie van uitzendbureaus die veelvuldig de fout in gaan. 'Onze partij pleit voor zwarte lijst', zegt Verduin. 'Die lijst kunnen we dan ook overhandigen aan arbeidsinspectie en verspreiden in netwerken van arbeidsmigranten.'
Oppositiepartijen vinden het goed idee, maar hebben nog wat vragen, onder meer over de criteria. 'Hoe kan je zoiets objectief maken', vraagt VVD-raadslid Rutger de Ridder zich af. 'Het moet niet zo zijn dat een bedrijf op zo'n lijst komt na slechte verhalen van een iemand.' De uitwerking moet volgens Verduin in samenwerking met arbeidsmigranten tot stand komen, maar voorbeelden zijn dat er veel te veel geld wordt afgenomen van het salaris, er geen duidelijkheid is over contracten en dat de woonruimte is gekoppeld aan werk.
Donderdagavond sprak de gemeenteraad over een nieuwe aanpak van arbeidsmigratie in de stad. Onder de naam 'arbeidsmigratie in betere banen' wil de gemeente een duidelijker beeld hebben van wie er in de stad wonen en hoe zij arbeidsmigranten beter kunnen helpen. Zij hebben vaak te maken met uitbuiting, overbewoning en doordat zij de taal niet spreken weten zij niet goed waar zij terechtkunnen voor hulp, zorg en onderwijs.

'Wanted' poster

Coen Bom van Hart voor Den Haag maakt zich hiernaast zorgen om de consequenties van zo'n lijst. 'Wat is het gevolg als je op die zwarte lijst terechtkomt', vraagt hij. Het idee van D66 is om de lijst uit te delen bij informatieplekken en mobiel informatiepunten voor arbeidsmigranten om ze te waarschuwen. 'Het is niet de bedoeling dat ze op lantaarnpalen worden geplakt als een gezocht poster.'
Desondanks vindt Bom het idee toch nog steeds erg klinken als een 'wanted' poster. 'Dat willen we juist niet. Ik zou graag duidelijk willen hebben welke maatregelen wij als gemeente kunnen nemen.' Verduin weet het antwoord op deze vraag ook nog niet, maar benadrukt dat ze handvatten wil voor de periode tot er een certificering komt voor de uitzendbureaus.

Privacywet

Wethouder Martijn Balster maakt duidelijk dat hij voor de door het Rijk aangekondigde certificering is. 'Wij delen compleet de wens voor een vergunningstelsel voor uitzendbureaus', zegt hij. 'Helaas gaat dat pas vanaf 1 januari 2026 in.' De wet wordt binnenkort behandeld in de Tweede Kamer en de wethouder ziet nog ruimte voor verbetering. 'Als we in die wet een zorgplicht geamendeerd krijgen voor werkgevers om hun werknemers ook te registeren, gaat dat de gemeente enorm helpen.'
Maar desondanks kan Balster de motie niet steunen en moet hij het idee afraden. 'Op dit moment verzet de privacyregelgeving zich tegen het hanteren van een zwarte lijst', zegt hij. 'Dat wil niet zeggen dat de pandbrigade nu niks kan doen. Bij signalen kunnen die samen met de arbeidsinspectie goed tot een gerichte aanpak komen.'

Aangenomen

Toch moet de wethouder met de motie aan de slag. Later op de avond steunt een ruime meerderheid van de raad het voorstel. Alleen de VVD en ChristenUnie/SGP stemmen tegen. De uitwerking hiervan moet nog volgen en de gemeente moet op zoek naar een manier om een desbetreffende lijst op te stellen.
Ook hoe een zwarte lijst kan worden gedeeld met arbeidsmigranten moet nu worden onderzocht. Naar aanleiding van de privacywetgeving is de motie wel aangepast om hier rekening mee te houden. De uitwerking van de motie volgt in de loop van het komende jaar.

💬 Neem contact op! Heb jij een tip of opmerking voor de redactie? Stuur ons een bericht via het contactformulier!

Altijd op de hoogte van het laatste nieuws en achtergronden uit Den Haag? Download onze app en ontvang notificaties bij belangrijk nieuws uit jouw stad!