Burgemeester Jan van Zanen gaat voor een tweede termijn: 'Ik voel me hier thuis'

Burgemeester Jan van Zanen
Burgemeester Jan van Zanen © Martijn Beekman
DEN HAAG - De burgemeester van Den Haag twijfelt er niet over: als hij gezond is, wil hij voor een tweede termijn gaan. Dat zegt Jan van Zanen zaterdagochtend in het radioprogramma Spuigasten van Den Haag FM. Ook pleit hij voor het invoeren van de Spreidingswet en wil de burgemeester meer mogelijkheden om op te treden bij demonstraties.
'Ik ga zeker voor een tweede termijn', zegt Van Zanen, een beetje tot verrassing van interviewers Ron Fresen en Maaike Kraaijeveld. 'Zeker, ja zeker!' Want Van Zanen heeft in principe nog even de tijd om erover na te denken. Een burgemeester wordt benoemd voor een periode van zes jaar. En Van Zanen trad 1 juli 2020 aan, maar hij is er nu al uit. Als 'ze hem willen' en hij gezond is, wil hij graag na 2026 door. 'Ik voel me hier thuis, ondanks dat ik weet dat ik hier niet geboren en getogen ben.'
Van Zanen was voor zijn benoeming in Den Haag burgemeester in Utrecht en hij geeft toe dat een overstap naar de Hofstad niet destijds niet direct voor de hand lag. Maar mensen 'van allerlei kleuren' vroegen hem om een sollicitatiebrief te schrijven. 'U heeft helemaal gelijk dat ik niet elke dag lag te dromen over een baan in Den Haag', zegt Van Zanen. 'Maar elke dag vind ik het buiten leuker en plezieriger. Ik heb geen dag spijt. Ik geniet echt van Den Haag.'

Klimaatdemonstraties

Waar de burgemeester zich wel zorgen over maakt, het verloop van protesten in de stad. Den Haag kent veel demonstraties en Van Zanen ziet het als zijn plicht om die, ongeacht de inhoud, te faciliteren. 'Je mag gewoon demonstreren in dit land en ik mag mij als burgemeester niet bemoeien met de inhoud daarvan', zegt Van Zanen.
Over de vorm van sommige demonstraties heeft hij wel een mening. De klimaatprotesten op de A12 heeft de burgemeester elke dag verboden, maar mensen van de snelweg afhouden gaat moeilijk: 'We hebben overwogen om hekken te plaatsen, maar het gevaar van verdrukking is daarbij te groot.'
Dat de rechter vervolgens de demonstranten geen straffen oplegt, stoort de burgemeester. 'Ik vind dat heel frustrerend, want dat betekent dat je dit blijkbaar vrij mag doen.'

Meer middelen tegen demonstraties

De burgemeester spreekt dan ook de nadrukkelijke wens uit om meer middelen te krijgen waarmee hij kan optreden tegen wanordelijke demonstraties. 'Ik vroeg de regering eerder dit jaar om na te denken over het aanpakken van drie situaties: bij het uitoefenen van dwang met zwaar materieel, dwang met de inzet van het lichaam voor onbepaalde tijd en gedragingen die leiden tot haat en onaangenaamheden, soms zelfs over landsgrenzen heen.'
Voorbeelden hiervan zijn, respectievelijk, demonstraties met tractoren, de klimaatdemonstraties waarbij mensen van de weg af moesten worden getild en demonstraties waarbij heilige boeken worden verscheurd en discriminerende leuzen worden geroepen.
Dit laatste komt ook voor bij pro-Palestijnse demonstraties van de afgelopen tijd, waarbij soms antisemitistische uitspraken worden gedaan. In Amsterdam beoordeelde burgemeester Femke Halsema de uitspraak 'From the river to the sea, palestine will be free' ook als discriminerend. Hoewel Van Zanen het met zijn collega eens is, zegt hij ook dat hij er moeilijk iets tegen kan doen. 'Het optreden tegen dit soort leuzen is aan het Openbaar Ministerie.'

Spreidingswet

Van Zanen is lid van de VVD. Maar hij geeft in het gesprek aan het niet eens met de lijn van zijn eigen partij met betrekking tot de Spreidingswet. 'Ik ben voor de Spreidingswet', zegt de burgemeester. 'De opvang van vluchtelingen is een taak van de rijksoverheid en ik vind dat je een verdelingsmechanisme moet hebben.' Dat de VVD de wet nu wil tegenhouden is volgens Van Zanen een slechte zaak. 'Als dat wordt vertraagd zonder alternatief is dat niet verstandig.'
Ook Den Haag moet daarin een bijdrage leveren, al 'staat de stad niet bekend om zijn overschot aan ruimte'. Desondanks is Van Zanen voor invoering van de Spreidingswet.. 'Het blijkt dat niet alle gemeenten vanzelfsprekend meewerken. Den Haag moet eerlijk meehelpen en mensen snappen het ook beter als andere gemeenten dat ook doen.'

Hart voor Den Haag in stadsbestuur

Over het bestuur van de stad wil Van Zanen ook nog wat kwijt, net als bij demonstraties over de vorm en niet over de inhoud. 'Waar ik moeite mee heb, is wanneer in debatten op de persoon wordt gespeeld', zegt hij. 'Ook worden dingen regelmatig herhaald en duurt het dan veel langer. Iets wat in een dagdeel past, wordt dan opeens twee dagdelen. Alsjeblieft gemeenteraad, neem jezelf een beetje in acht. We overeten onszelf, daar wordt het stadsbestuur niet beter van.'
De burgemeester betreurt de val van de coalitie in juni, maar hij is tevreden met hoe het college nu met twee nieuwe wethouders aan de slag is gegaan. Toch laat hij tussen neus en lippen doorschemeren dat Hart voor Den Haag ook betrokken had moeten worden bij de vorming van een nieuw college. 'Je moet zo lang mogelijk proberen om de grootste partij in het bestuur te krijgen', aldus Van Zanen.
Beluister hier de hele uitzending.

💬 Neem contact op! Heb jij een tip of opmerking voor de redactie? Stuur ons een bericht via het contactformulier!

Altijd op de hoogte van het laatste nieuws en achtergronden uit Den Haag? Download onze app en ontvang notificaties bij belangrijk nieuws uit jouw stad!