Schuldhulpmaatjes helpen mensen met financiële problemen: 'Ik waardeer dit echt'

Hans en Hennie zijn vrijwilliger bij Schuldhulpmaatje
Hans en Hennie zijn vrijwilliger bij Schuldhulpmaatje © Judith Tielemans
DEN HAAG - Mensen die rekeningen niet meer kunnen betalen, schuldeisers achter zich aan hebben, of zelfs dakloos dreigen te worden. De vrijwilligers van Schuldhulpmaatje zien het regelmatig voorbijkomen. Om stadgenoten met schulden te helpen, hebben de 'maatjes' speciale inloopuren, waarbij iedereen mag langskomen.
Op deze donderdagochtend komt Yusuf* binnenlopen bij Wijkcentrum Bouwlust aan de Eekhoornrade. In zijn handen houdt hij een mapje met papieren. Een maand geleden kwam hij voor het eerst naar een inloopmoment van Schuldhulpmaatje Den Haag. 'Ik heb mijn zorgverzekering een jaar lang niet betaald', legt Yusuf uit. 'Dat komt omdat ik voor een jaar terug ben gegaan naar Nigeria. Maar mijn verzekering bleef wel doorlopen. Dat had ik niet in de gaten.'
Pas toen Yusuf weer in Nederland was, merkte hij dat hij in de problemen zat. Hoe hij alles moest terugbetalen, was echter één groot raadsel.
Ook Hans de Wilt, die mensen regelmatig helpt met het overzichtelijk maken van hun schulden, vindt het soms moeilijk om door de bomen het bos te zien. 'Voor Nederlanders zijn regelingen soms al moeilijk om te begrijpen, laat staan voor iemand die de taal niet spreekt.'

Incassobureaus

In het geval van Yusuf waren er twee verschillende incassobureaus betrokken geraakt bij de betalingsachterstand. 'Het is me uiteindelijk gelukt om een directe regeling te treffen met de zorgverzekeraar', vertelt Hans.
Voor Yusuf betekent dit dat hij zijn schulden nu kan afbetalen met het geld dat hij verdient met zijn nieuwe baan als bagageregelaar bij Schiphol. 'Ik waardeer de hulp echt', vertelt hij aan zijn schuldhulpmaatje. 'Ik ga dit niet nog een keer laten gebeuren.'

Te laat

Yusuf is niet de enige die in de schulden zit. In 2022 kreeg 42 procent van de huishoudens in Nederland te maken met één of meer betalingsproblemen, blijkt uit onderzoek van Nibud. Wat vrijwilligers van Schuldhulpmaatje vaak zien is dat mensen pas om hulp vragen als het écht niet anders kan. 'Dan is het eigenlijk al te laat', vertelt Hennie van der Nolk Van Gogh.
In de tien jaar waarin zij vrijwilligerswerk doet voor de organisatie, heeft ze veel schrijnende situaties gezien. 'Als mensen niet open willen doen bij huisbezoeken, kijk ik vaak even in de brievenbus en dan zie ik dat die ramvol ligt met ongeopende rekeningen.'

Dakloos

Volgens Hans begint het vaak bij één probleem, zoals een rekening die mensen niet meer kunnen betalen. 'Als je dan doorvraagt blijkt er heel veel achter te zitten. Zo heb ik ooit iemand geholpen, die uit Syrië is gevlucht. Hij kwam bij de schuldhulpverlening terecht, maar aangezien hij hun brieven niet kon lezen, werd hij weer uit die hulpverlening gezet. Zijn gezin is naar Nederland gekomen, maar ze zijn daarna gescheiden en toen is hij dakloos geraakt. Ik heb hem via via aan een huis kunnen helpen. Ik vind het heel mooi dat hij nu in een stabielere situatie zit.'
Hennie werkt haar aantekening uit van een gesprek met een cliënt
Hennie werkt haar aantekening uit van een gesprek met een cliënt © Judith TIelemans
Dat de schuldhulpmaatjes verder kijken dan alleen het financiële aspect, blijkt ook uit de verhalen van Hennie. 'Je kijkt heel breed hoe je iemand kan helpen. Soms is het ook heel heftig wat je hoort. Een vrouw die bijvoorbeeld een miskraam heeft gehad, haar werkgever die haar niet meer wil betalen en dan nu allerlei rechtszaken. Om mensen beter te helpen, krijgen we nu ook cursussen aangeboden over gesprekstechnieken. Zo leren we over hoe we beter kunnen luisteren en dat je altijd open vragen moet stellen.'

Vertrouwen winnen

Inmiddels is er ook een schuldhulpmaatje binnen de organisatie die Russisch en Pools spreekt. 'Dat helpt zeker mee', vertelt Hennie. 'We krijgen namelijk vaak te maken met een taalbarrière. Maar daarnaast is er ook veel schaamte. Als iemand niet open doet bij een huisbezoek, weet ik dat ik bij alle buren moet aanbellen. Zo kom ik er uiteindelijk toch, maar dan moet je nog het vertrouwen winnen van mensen. Vaak zijn er al veel instanties geweest die niks voor elkaar konden krijgen en daarna ook niet meer terug zijn gegaan.'
Vaak zit de brievenbus ramvol met rekeningen | Schuldhulpmaatje Hennie
Toch kunnen de vrijwilligers niet altijd helpen. 'Vanochtend nog kwam er een man binnenlopen, die zijn omzetbelasting niet kan betalen. Hij moet binnen tien dagen 12.000 euro overmaken aan de Belastingdienst. Wij hebben hem naar de afdeling geldzaken doorgestuurd, dat loopt via welzijnsorganisatie Wijkz. Daar zitten professionals.'
Neemt niet weg dat het fijn is om steun te hebben van een onpartijdig persoon als je in de schulden zit, vindt Hennie. 'Of het nou gaat om bekeuringen of rekeningen: wij helpen altijd.'
Yusuf is niet de echte naam van de man die om hulp kwam vragen bij Schuldhulpmaatje. Hij wilt graag anoniem blijven. Zijn naam is bekend bij de redactie.

💬 Neem contact op! Heb jij een tip of opmerking voor de redactie? Stuur ons een bericht via het contactformulier!

Altijd op de hoogte van het laatste nieuws en achtergronden uit Den Haag? Download onze app en ontvang notificaties bij belangrijk nieuws uit jouw stad!